كليهها ضايعات را از خون فيلتر كرده وبا توليد ادرار، مواد سمي را از بدن دفع ميكنند، اما وقتي كليهها آسيب ميبينند، تواناييشان براي انجام اين وظيفه حياتي كاهش مييابد. در حال حاضر شيوع بيماريهاي مزمن كليوي در كشورهايي مانند آمريكا رو به افزايش است؛ بهطوريكه بيش از 20 ميليون آمريكايي از بيماريهاي مزمن كليوي رنج ميبرند كه تخمين زده ميشود تا سال 2015 بيش از 700 هزار نفر به مراحل پيشرفته بيماري مبتلا گردند. مطالعات انجام شده در ايران شيوع بيماريهاي مزمن كليه را نزديك به 20درصد اعلام كردهاند. شيوع بيماريهاي كليه و عوارض جبرانناپذير آن پزشكان را تحريك كرده است كه راههاي مقابله با بيماريهاي كليه را جستجو كنند.
چاقي و افزايش وزن از بيماريهاي شايع جامعه امروزي است بهطوري كه بيش از نيمي از افراد بزرگسال دركشورهاي صنعتي دچار چاقي يا اضافه وزن هستند. در مطالعات انجام شده در كشور ما نيز شيوع افزايش رقم مشابهي را نشان ميدهد. مطالعات گذشته نشان دادهاند افزايش وزن و چاقي سبب افزايش خطر ابتلا به بيماريهاي كليوي خواهد شد كه اين سير با افزايش سن و نيز چاقي شكمي تسريع خواهد شد. حال آيا با كاهش وزن ميتوان اين سير را بهبود بخشيد؟
تحقيقات اخير نشان دادهاند كه كاهش وزن از طريق رژيم غذايي و ورزش ميتواند به افراد چاق مبتلا به بيماريهاي كليه كمك كند تا از كاهش عملكرد كليه خود پيشگيري كنند. مطالعات قبلي نشان دادند كه كاهش وزن ميتواند به كنترل ديابت، كاهش فشار خون و كلسترول كمك كند و مشكلات ناشي از بيماريهاي قلبي را كاهش دهد.
اخيرا گروهي از پژوهشگران آمريكايي در يك مطالعه جامع به بررسي اثرات كاهش وزن در پيشگيري از بيماريهاي كليوي پرداختند. در اين پژوهش كه نتايج آن در مجله نفرولوژي آمريكا انتشار يافته است، اطلاعات 13 تحقيق كه تاثير كاهش وزن از طريق رژيم غذايي و ورزش را بر عملكرد كليه بررسي كرده بودند، جمعآوري شد.
نتايج اين مطالعه نشان داد كه در افراد چاق مبتلا به بيماريهاي كليوي، كاهش وزن حاصل از رعايت رژيم غذايي و ورزش ميتواند سبب كاهش يكي از نشانههاي اصلي آسيب به كليه، يعني وجود پروتئين در ادرار كه به اصطلاح پروتئين اوري ناميده ميشود، گردد. علاوه بر اين، كاهش وزن از طريق رژيم و ورزش ميتواند از وخيمتر شدن عملكرد كليه در افراد چاق مبتلا به بيماريهاي كليوي، پيشگيري نمايد.
نكته عملي: در افراد چاق، كاهش وزن علاوه بر فوايدي كه براي پيشگيري از بيماريهاي قلبي دارد، اثرات مثبتي نيز بر عملكرد كليهها خواهد داشت. لذا با توجه به عوارض جبرانناپذير اختلالات مزمن كليه پيشگيري از بروز چاقي و نيز كاهش وزن منطقي با استفاده از رژيم غذايي در كاهش خطر اين بيماريهاي مزمن موثر خواهد بود. البته بايد ذكر كرد كه رژيمهاي نادرست كه كاهش وزن سريع را در مراحل اوليه بهدنبال دارند باعث تشديد اختلالات كليوي ميگردند.
